شبیه‌سازی چندمقیاسی رشد ترک در نانوکامپوزیت‌های سیلیکا/اپوکسی با استفاده از رویکرد ترکیبی XFEM و CZM

نوع مقاله : مقاله مستقل

نویسندگان

1 دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

2 دانشگاه تبریز، دانشکده مهندسی مکانیک، گروه مهندسی مکانیک

3 دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی هفی ، هفی، جمهوری خلق چین.

10.22044/jsfm.2026.17662.4062

چکیده

یکی از چالش‌های اساسی در تحلیل نانوکامپوزیت‌ها، پیش‌بینی دقیق مکانیزم‌های آغاز و رشد ترک است. افزودن نانوذرات سیلیکا به ماتریس اپوکسی می‌تواند با افزایش چقرمگی شکست، بهبود مقاومت ضربه‌ای و کاهش تردی، عملکرد مکانیکی این مواد را ارتقا دهد. این بهبود عمدتاً ناشی از مکانیزم‌هایی نظیر انحراف مسیر ترک، ایجاد نواحی کرنش پلاستیک موضعی و توزیع یکنواخت‌تر تنش در ماتریس است. در پژوهش حاضر، فرآیند رشد ترک در نانوکامپوزیت سیلیکا/اپوکسی با استفاده از یک رویکرد چندمقیاسی شامل مقیاس‌های میکرو، مزو و ماکرو شبیه‌سازی شده است. تحلیل‌های عددی با بهره‌گیری از روش اجزای محدود (FEM) در نرم‌افزار ABAQUS و با ترکیب دو روش ناحیه چسبنده (CZM) برای مدل‌سازی جدایش بین‌سطحی و روش اجزای محدود توسعه‌یافته (XFEM) برای پیش‌بینی رشد ترک بدون نیاز به بازتعریف شبکه‌بندی انجام شده‌اند.در مقیاس میکرو، حجم نماینده ماده (RVE) مبتنی بر یک سلول تکی مورد بررسی قرار گرفت و تأثیر نوع اتصال بین نانوذره و ماتریس ارزیابی شد. در مقیاس مزو، انتشار ترک در محیطی ناهمگن حاوی نانوذرات سیلیکا مطالعه شد تا نقش واقعی ذرات در تغییر مسیر و کنترل فرآیند شکست مشخص گردد. در مقیاس ماکرو نیز نانوکامپوزیت به‌صورت یک محیط همگن در نظر گرفته شد و خواص مؤثر استخراج‌شده از مقیاس‌های پایین‌تر در مدل اعمال گردید. نتایج اعتبارسنجی با داده‌های معتبر موجود نشان می‌دهد که رویکرد چندمقیاسی پیشنهادی قادر است رفتار مکانیکی و مسیر رشد ترک در نانوکامپوزیت‌های سیلیکا/اپوکسی را با دقت مناسبی پیش‌بینی کرده و درک بهتری از مکانیزم‌های شکست این مواد فراهم آورد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات